Kamera Kaydı, Telefon ve Dijital Verilerin Silinmesinin Cezası
Ceza yargılamasının temel amacı maddi gerçeğe ulaşmaktır. Bu amaca ulaşılmasında en önemli araç ise delillerdir. Türk Ceza Kanunu’nun 281. maddesinde düzenlenen suç delillerini yok etme, gizleme veya değiştirme suçu, adil yargılanma hakkını ve yargının gerçeğe ulaşma faaliyetini korumak amacıyla ihdas edilmiştir. 10 yıllık mesleki tecrübemiz süresince gözlemlediğimiz üzere, soruşturma veya kovuşturma evresinde panik ile hareket edilerek yapılan delil karartma eylemleri, asıl suçun cezasından bağımsız olarak çok ciddi hapis cezası risklerini beraberinde getirmektedir.
Suç delillerini yok etme suçu, işlenmiş olan bir suçun izlerini ortadan kaldırmak amacıyla işlenir. Bu suçun maddi unsurunu oluşturan eylemler kanunda sınırlı olarak sayılmıştır:
- Delilleri yok etmek (yakmak, kırmak, parçalamak gibi fiziki olarak ortadan kaldırmak)
- Delilleri gizlemek (kimsenin bulamayacağı bir yere saklamak)
- Delilleri değiştirmek (gerçek durumdan farklı bir görünüme sokmak)
- Sahte delil oluşturmak (suçla ilgisi olmayan bir nesneyi delil gibi göstermek)
Günümüzde dijitalleşmeyle birlikte delil kavramı sadece fiziksel bulgulardan ibaret kalmamıştır. Özellikle kamera kaydı, telefon ve dijital verilerin silinmesi uygulamada en sık karşılaşılan delil karartma biçimlerindendir. Olay yerindeki güvenlik kameralarını sökmek, cep telefonundaki mesajları veya arama kayıtlarını silmek, bilgisayardaki hard diskleri formatlamak Türk Ceza Kanunu kapsamında delil yok etme suçu olarak değerlendirilmektedir. Bu tür dijital materyallerin imha edilmesi, adli makamların gerçeği ortaya çıkarmasını engellediği için kanun koyucu tarafından ağır yaptırımlara bağlanmıştır.
Suçun oluşabilmesi için ortalama bir temel suçun işlenmiş olması gerekir. Ancak burada dikkat edilmesi gereken husus, delilleri yok eden kişinin asıl suçun faili olup olmamasıdır. TCK m.281 düzenlemesine göre, işlediği suçtan dolayı soruşturma veya kovuşturma evresinde bulunan bir kişi, kendisinin işlediği suçun delillerini yok ederse cezalandırılmaz. Çünkü kişinin kendini suçlamaya zorlanamayacağı evrensel bir ceza hukuku ilkesidir. Fakat başkasının işlediği bir suçun delillerini yok eden, gizleyen veya değiştiren kişiler altı aydan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Üst Komşudan Gelen Rahatsız Edici Sesler Cezası ve Hukuki Haklarınız yazımızı okumak için
Uygulamada sıkça sorulan sorulardan biri de bu suçun azmettiren veya yardım eden sıfatıyla nasıl işlendiğidir. Eğer bir kişi, başkasının suçuna yardım etmek amacıyla delilleri yok ederse, bu durumda işlenen asıl suçun azmettiricisi veya yardımcısı olarak sorumlu tutulabilir. Yargıtay kararlarında da istikrarlı bir şekilde vurgulandığı üzere, delillerin yok edilmesi eyleminin hangi koşullar altında gerçekleştirildiği titizlikle incelenmektedir.
“Adil yargılanma hakkının ve maddi gerçeğin ortaya çıkarılmasının engellenmesi, toplumsal huzuru ve adalet mekanizmasına olan güveni sarsan en büyük unsurlardan biridir. Delillerin hukuka uygun şekilde korunması ceza yargılamasının temel taşıdır.”
Dijital Verilerin Silinmesi Süreci
Müvekkilimizin iş yerinde meydana gelen bir olay sonrasında, soruşturma aşamasında güvenlik kameralarının hard diskinin sökülerek imha edildiği iddiasıyla dava açılmıştır. Yürüttüğümüz hukuki savunmada, kamera kayıtlarının teknik olarak arıza sebebiyle silindiği ve müvekkilin delil karartma kastının bulunmadığı somut delillerle ortaya konulmuştur. Yapılan bilirkişi incelemesi neticesinde verilerinkasıtlı olarak silinmediği kanıtlanmış ve beraat kararı elde edilmiştir. Bu süreç, delil tespitinde teknik verilerin ve uzman raporlarının ne denli hayati olduğunu bir kez daha göstermiştir.
Sıkça Sorulan Sorular
Kendi suçumun delilini yok edersem ceza alır mıyım?
Türk Ceza Kanunu’na göre kişi kendi işlediği suçun delillerini yok ederse, gizlerse veya değiştirirse bu suçtan dolayı cezalandırılmaz. Ancak bu durum başkasına ait suç delilleri için geçerli değildir.
Silinen telefon mesajları veya fotoğraflar geri getirilebilir mi?
Evet. Adli bilişim uzmanları ve kolluk kuvvetleri tarafından yapılan laboratuvar incelemelerinde, silinen dijital verilerin (WhatsApp mesajları, arama kayıtları, fotoğraflar) büyük bir kısmı geri getirilebilmektedir.
Delilleri yok etme suçunun cezası nedir?
Başkasının işlediği bir suçun delillerini yok eden, gizleyen veya değiştiren kişiler altı aydan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Suçun kamu görevlisi tarafından işlenmesi halinde ceza artırımlı uygulanabilir.
Delil karartma şüphesi tutuklama sebebi sayılır mı?
Ceza Muhakemiesi Kanunu’na göre delillerin yok edilmesi, gizlenmesi veya değiştirilmesi şüphesi, kuvvetli suç seyrinde bir tutuklama nedeni (Kuvvetli şüphe ve tutuklama nedenlerinin varlığı) olarak kabul edilebilmektedir.
İletişim Bilgileri:
Gaziantep Barosu Sicil No: 2423 | İletişim: 0532 715 47 05
Yasal Uyarı:
Bu makale yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Hak kaybına uğramamak için uzman bir avukattan profesyonel destek almanız tavsiye edilir.
Kaynaklar:
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu (TCK)
- 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK)
- Yargıtay Ceza Dairesi Kararları
Bir yanıt yazın