Türk Ceza Kanunu kapsamında ısrarlı takip suçunun unsurları, sürekli arama ve mesaj atmanın cezai yaptırımları ile eski eş veya sevgiliye yönelik ihlallerin hukuki sonuçları.
Israrlı takip suçu (stalking), bir kimsenin ısrarlı bir şekilde fiziki olarak takip edilmesi veya haberleşme araçlarını (telefon, sosyal medya, e-posta) kullanarak temas kurmaya zorlanması suretiyle mağdur üzerinde ciddi bir huzursuzluk oluşturulmasıdır. Türk Ceza Kanunu (TCK) madde 123/A uyarınca düzenlenen bu suç, bireylerin huzur ve sükununu, iç barışını ve kişisel güvenliğini korumayı amaçlar. Günlük yaşamda özellikle ayrılık sonrasında eski eş veya sevgiliyi sürekli aramak, kapısına gitmek, sosyal medyadan sahte hesaplarla mesajlar göndermek bu suçun en tipik örnekleridir. Avukatlık mesleğindeki 10 yıllık tecrübemiz göstermektedir ki, bu eylemler mağdur üzerinde ağır bir psikolojik baskı ve güvenlik endişesi yaratmaktadır.
Bu suçun oluşabilmesi için eylemlerin süreklilik arz etmesi, yani “ısrarlı” bir şekilde tekrarlanması şarttır. Tek bir arama veya anlık bir karşılaşma ısrarlı takip suçunu oluşturmaz; ancak mağdurun istemediğini açıkça belirtmesine rağmen fiillerin sistematik olarak devam etmesi gerekir. TCK kapsamında ısrarlı takip suçunun basit halinin cezası 6 aydan 2 yıla kadar hapis cezası olarak belirlenmiştir. Hakim, somut olayın özelliklerine ve failin kastının yoğunluğuna göre bu sınır dahilinde bir cezaya hükmeder. Suçun temel hali şikayete tabi olup, soruşturma açılması mağdurun başvurusuna bağlıdır.
Israrlı takip suçu, işleniş biçimine veya mağdurun niteliğine göre daha ağır cezalar gerektiren nitelikli hallere bürünebilir. TCK madde 123/A-2 uyarınca suçun; eski eşe veya ayrılık yaşanan sevgiliye (nişanlıya) karşı işlenmesi, çocuğa karşı işlenmesi ya da failin kendisini gizleyerek (sahte hesaplar veya gizli numaralarla) bu eylemi gerçekleştirmesi durumunda ceza miktarı artar. Bu nitelikli hallerde verilecek ceza 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezası olarak öngörülmüştür. Eğer suçun işlenmesi nedeniyle mağdur okulunu, işini veya yerleşim yerini değiştirmek zorunda kalmışsa, bu durum da cezanın artırılmasını gerektiren bir diğer önemli unsurdur.
Sosyal Medyadan Özel Mesajla Cinsel Konuşma Taciz Sayılır Mı? yazımızı okumak için
Dikkat Edilmesi Gereken Önemli Süreçler ve Unsurlar
Israrlı takip suçuna ilişkin adli süreçlerde ve şikayet aşamalarında hak kaybına uğramamak adına şu hususlara dikkat edilmelidir:
- Şikayet Süresi: Suçun basit hali şikayete tabidir. Mağdur, faili ve eylemi öğrendiği tarihten itibaren 6 ay içinde yetkili makamlara başvurmalıdır.
- Delillerin Korunması: Sürekli gelen aramaların ekran görüntüleri, mesaj kayıtları, arama dökümleri (HTS kayıtları) ve varsa kamera görüntüleri delil olarak dosyaya sunulmalıdır.
- Uzaklaştırma Kararı: Mağdur, ceza davasının yanı sıra 6284 sayılı Kanun kapsamında aile mahkemesinden fail hakkında hızlıca uzaklaştırma ve koruma kararı talep edebilir.
- Uzlaşma Kapsamı Dışı: Israrlı takip suçu, diğer bazı huzur bozucu suçların aksine uzlaşma kapsamında değildir; taraflar anlaşsa bile nitelikli hallerde kamu davası yürütülür.
Gaziantep’te yaşanan somut bir olayda, müvekkilimiz C.K., kendisinden ayrılmak isteyen eski sevgilisini her gün onlarca kez gizli numaradan aramış, iş yerinin önünde beklemiş ve sosyal medya üzerinden farklı hesaplar açarak rahatsız edici mesajlar göndermiştir. Mağdurun şikayeti üzerine müvekkil hakkında TCK 123/A uyarınca “Israrlı Takip” suçundan kamu davası açılmıştır. 10 yıllık mesleki deneyimimiz doğrultusunda yürüttüğümüz hukuki süreçte, eylemlerin haksız tahrik altında işlendiğine dair savunmalar yapılmış ve müvekkilin pişmanlığı mahkemeye aktarılmıştır. Ceza hukuku perspektifiyle yönetilen doğru savunma stratejisi sayesinde, müvekkilin adli sicil geçmişi de gözetilerek cezası alt sınıra yakın tayin edilmiş ve hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) kararı verilerek cezaevine girmesi engellenmiştir.
Sıkça Sorulan Sorular
1. Eski sevgiliyi veya eşi sürekli aramanın cezası nedir?
Eski eşe veya sevgiliye yönelik sürekli arama, mesaj atma veya takip etme eylemleri ısrarlı takip suçunun nitelikli halini oluşturur. Bu durumda fail hakkında 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezası istemiyle dava açılır.
2. Sadece sosyal medyadan mesaj atmak ısrarlı takip sayılır mı?
Evet, sayılabilir. Mağdurun açıkça istemediğini beyan etmesine rağmen farklı hesaplardan veya sürekli olarak mesaj gönderilmesi, onun huzur ve güvenliğini ciddi şekilde sarsıyorsa haberleşme araçlarıyla ısrarlı takip suçu oluşur.
3. Israrlı takip suçunda şikayetten vazgeçilirse dava düşer mi?
Suçun basit hali şikayete bağlı olduğu için mağdurun şikayetten vazgeçmesi durumunda dava düşer. Ancak eski eşe karşı işlenmesi gibi bazı nitelikli hallerde soruşturma resen (kendiliğinden) yürütülebilir; bu durumlarda şikayetten vazgeçilse dahi yargılama devam edebilir.
4. Beni takip eden kişi hakkında nasıl uzaklaştırma kararı alabilirim?
Israrlı takibe maruz kalan kişiler, en yakın karakola, cumhuriyet savcılığına veya aile mahkemesine başvurarak 6284 sayılı Kanun kapsamında fail hakkında derhal çağrı üzerine koruma, uzaklaştırma veya iletişim araçlarıyla rahatsız etmeme kararı aldırabilirler.
Gaziantep Barosu Sicil No: 2423
İletişim: 0532 715 47 05
Yasal Uyarı: Bu makale yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Hak kaybına uğramamak için uzman bir avukattan profesyonel destek almanız tavsiye edilir.
Kaynaklar:
- Türk Ceza Kanunu (TCK) Madde 123/A.
- 6284 Sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun.
- Yargıtay Ceza Genel Kurulu Güncel Kararları.
Bir yanıt yazın