Ülkemizde alkollü araç kullanımı, hem idari para cezalarını hem de Türk Ceza Kanunu kapsamında hapis cezası riskini beraberinde getiren ciddi bir ihlaldir. Trafikte alkol denetimine giren sürücüler için yasal sınırların aşılması durumunda, ehliyete el konulmasından adli yargılamaya kadar uzanan bir dizi yaptırım uygulanır. Bu süreçte hem idari yaptırımların iptali için sulh ceza hakimliğine başvurulması hem de ceza mahkemesinde etkin bir savunma yapılması hak kayıplarını önlemek adına büyük önem taşımaktadır.
Hususi otomobil sürücüleri için yasal alkol sınırı 0.50 promil olarak belirlenmişken, ticari araç sürücüleri ve diğer araçları kullananlar için bu sınır 0.20 promil olarak uygulanmaktadır. Belirlenen bu sınırların üzerinde alkollü olduğu tespit edilen sürücülere, ihlalin kaçıncı kez tekrarlandığına bağlı olarak artan oranlarda idari para cezası verilir ve sürücü belgelerine geçici süreyle el konulur. İlk ihlalde ehliyete 6 ay süreyle el konulurken, ikinci kez yakalanılması durumunda bu süre 2 yıl, üç ve daha fazla ihlalde ise 5 yıl olarak uygulanmaktadır.
Alkollü araç kullanmanın idari yaptırımları haricinde, alkol oranının belirli bir seviyenin üzerine çıkması durumu doğrudan Türk Ceza Kanunu uyarınca suç teşkil etmektedir. Yapılan tespitlerde alkol oranının 1.00 promil ve üzerinde çıkması halinde, sürücü hakkında Türk Ceza Kanunu’nun 179/3. maddesi yollamasıyla Trafik Güvenliğini Tehlikeye Sokma Suçu kapsamında adli soruşturma başlatılır. Bu suçun cezası 3 aydan 2 yıla kadar hapis cezası olarak kanunda öngörülmüştür.
Eğer alkollü sürücü yapılan denetimde alkolmetreyi üflemeyi veya kan örneği vermeyi reddederse, doğrudan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu uyarınca en yüksek idari para cezalarından biri uygulanır ve sürücü belgesine doğrudan 2 yıl süreyle el konulur. Ayrıca bu durum, kişinin kolluk kuvvetleri tarafından en yakın sağlık kuruluşuna götürülerek zorunlu kan tahlili yoluyla promil tespiti yapılmasına engel teşkil etmemektedir.
Türk Ceza Kanunu Madde 179/3: “Alkol veya uyuşturucu madde etkisiyle ya da başka bir nedenle emniyetli bir şekilde araç sevk ve idare edemeyecek halde olmasına rağmen araç kullanan kişi yukarıdaki fıkra hükmüne göre cezalandırılır.”
Trafikte Araçtan İnip Kavgaya Karışmanın Cezası ve Hukuki Sonuçları yazımızı okumak için
Gaziantep’te gerçekleşen somut bir olayda, müvekkilimiz yapılan trafik denetiminde 1.05 promil alkollü çıkmış ve hakkında trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçundan kamu davası açılmıştır. Müvekkilin ehliyetine el konulmuş ve cezalandırılması talep edilmiştir. Ceza hukuku alanındaki 10 yıllık tecrübemizle yaptığımız incelemede, alkol tespiti ile ölçüm saati arasında geçen süre tutarsızlıklarını ve cihazın kalibrasyon raporlarındaki eksiklikleri mahkemeye sunduk. Mahkeme, güvenilir bir promil tespiti yapılamadığı gerekçesiyle müvekkil hakkında beraat kararı vermiş, idari yaptırımların iptali sağlanmıştır.
Sıkça Sorulan Sorular
1.00 promilin altında alkollü yakalanırsam hapis cezası alır mıyım?
Hayır, herhangi bir kazaya karışmadıysanız ve güvenli sürüş yeteneğini kaybetmediğiniz açıkça kolluk tutanağına geçmediyse, 1.00 promil altı yalnızca idari para cezası ve ehliyete el konulması yaptırımını doğurur. Ancak güvenli sürüşü engelleyecek şekilde araç kullandığınız tespit edilirse adli işlem yapılabilir.
Alkollü araç kullanma cezasına ve ehliyete el konulmasına karşı nasıl itiraz edilir?
Tutanak tutulduğu tarihten itibaren 15 gün içerisinde, ceza tutanağının düzenlendiği yerdeki Sulh Ceza Hakimliği’ne dilekçe verilerek itiraz edilmelidir. İtiraz süresinin kaçırılması durumunda karar kesinleşir.
Alkollü araç kullanımı nedeniyle verilen hapis cezası adli para cezasına çevrilir mi?
Trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçu kapsamında verilen hapis cezası, kişinin sabıka kaydı, mahkemedeki iyi hali ve somut olayın özelliklerine göre Adli Para Cezasına çevrilebilir veya Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB) kararı verilebilir.
Alkollü şekilde kazaya karışırsam cezam ne olur?
Alkollü şekilde yaralamalı veya ölümlü bir kazaya karışılması durumunda, trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçunun yanında doğrudan Taksirle Yaralama veya Taksirle Öldürme suçlarından dava açılır. Bu durumda alkollü olmak, cezanın bilerek ve isteyerek risk alma (bilinçli taksir) kapsamında artırılmasına neden olur.
İletişim Bilgileri:
Gaziantep Barosu Sicil No: 2423
Telefon: 0532 715 47 05
Yasal Uyarı:
Bu makale yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Hak kaybına uğramamak için uzman bir avukattan profesyonel destek almanız tavsiye edilir.
Kaynaklar:
- 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu (Madde 48)
- 5237 Sayılı Türk Ceza Kanunu (Madde 179)
- Yargıtay 12. Ceza Dairesi Güncel İçtihatları
Bir yanıt yazın