WhatsApp Yazışmalarının Tüketim Ödüncü Sözleşmesinde İade Talebi ve 6 Haftalık Süreye Etkisi
Halk arasında genellikle hatır gönül ilişkilerine dayalı olarak sözlü biçimde yapılan ve IBAN üzerinden gerçekleştirilen para transferleri, hukuki niteliği itibarıyla tüketim ödüncü sözleşmesi (borç verme) olarak kabul edilmektedir. Taraflar arasında yazılı bir vade belirlenmediği durumlarda, alacaklının borcu talep edebilmesi için Türk Borçlar Kanunu’nun 392. maddesi gereğince belirli bir yasal prosedürün işletilmesi zorunludur. İlgili kanun maddesi uyarınca borç veren, öncelikle borcun iadesini istemeli ve 6 haftalık süre geçmesini beklemelidir. Bu süre dolmadan açılan davalar usulden reddedilmektedir.
Uygulamada en sık karşılaşılan tereddütlerden biri, bu 6 haftalık yasal sürenin başlatılması için mutlaka noter aracılığıyla ihtarname gönderilmesinin şart olup olmadığıdır. Günlük hayatta iletişim çoğunlukla dijital mecralar üzerinden yürütüldüğü için WhatsApp yazışmaları hukuki delil niteliği taşımaktadır. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi’nin yerleşik içtihatları, taraflar arasındaki WhatsApp yazışmalarının borcun iadesi talebi açısından 6 haftalık süreyi başlatmaya yeterli olduğunu açıkça ortaya koymaktadır.
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi’nin güncel bir kararında bu husus şu şekilde vurgulanmıştır:
Somut olayda; dosya kapsamındaki her iki tarafın da kabulündeki whatsapp yazışmaları incelendiğinde, davacının davalıya ödünç olarak peyder pey verdiği paraları ilk olarak 08.10.2021 tarihinde istediği, bu tarihten icra takip tarihi olan 28.09.2022 tarihine kadar 6098 sayılı Kanunun 392. maddesindeki 6 haftalık sürenin dolduğu ve davacı yönünden ödünç verildiği sabit olan paraları istem koşulunun oluştuğu anlaşılmaktadır.
Bu hukuki duruş, noter masrafı yapmadan da dijital kanıtlarla sürecin yürütülebileceğini gösterse de, delillerin tespiti ve hak kaybı yaşanmaması adına hukuki danışmanlık uzman bir hukukçudan destek alınması büyük önem arz etmektedir. Benzer bir Kanun Yararına Bozma kararında da, alacaklının öncelikle WhatsApp üzerinden borcun iadesini istemesi ve sonrasında ihtarname çekmesi durumunda, sürenin WhatsApp üzerinden mesajın atıldığı tarih itibarıyla başlayacağı kabul edilmiştir.
10 yıllık mesleki tecrübemiz süresince Gaziantep’teki büromuzda karşılaştığımız benzer bir olayda, müvekkilimiz akrabasına banka yoluyla açıklamasız şekilde yüklü miktarda borç göndermiş, ancak aralarındaki anlaşmazlık sonrasında borçlu ödemeden kaçınmıştır. Taraflar arasında yazılı bir sözleşme bulunmamakla birlikte, aralarındaki WhatsApp yazışmalarında müvekkil açıkça parayı istemiş, karşı taraf ise ödeyeceğini ancak süre istediğini belirtmiştir. Doğrudan dava açmak yerine yazışma tarihini baz alarak 6 haftalık yasal sürenin geçmesini bekledik ve ardından yasal süreci başlattık. Yargıtay içtihatlarına tam uygun olan bu strateji sayesinde mahkeme süreci müvekkil lehine kısa sürede sonuçlanmıştır.
Sıkça Sorulan Sorular
IBAN’a açıklamasız gönderilen paralar borç olarak kabul edilir mi?
Banka havalesinde açıklama bulunmasa bile, taraflar arasındaki mesajlaşmalar, dekontlar ve hayatın olağan akışı dikkate alınarak paranın borç (tüketim ödüncü) olarak verildiği ispatlanabilir.
WhatsApp yazışmaları mahkemede delil olarak geçerli midir?
Evet, Yargıtay içtihatlarına göre usulüne uygun şekilde sunulan ve inkâr edilmeyen WhatsApp ekran görüntüleri veya dökümleri borcun istenildiğini ve 6 haftalık sürenin başlangıcını gösteren geçerli delillerdir.
6 haftalık süre dolmadan icra takibi başlatılabilir mi?
Süre dolmadan yapılan takiplerde borçlunun itiraz etmesi durumunda takip iptal edilebilir veya dava usulden reddedilebilir; bu nedenle sürelere riayet edilmesi şarttır.
Noterden ihtarname göndermek zorunlu mu?
Noter ihtarnamesi ispat kolaylığı sağlasa da, Yargıtay kararları doğrultusunda WhatsApp gibi dijital kanallar üzerinden yapılan iadeli talepler de 6 haftalık yasal süreyi başlatmaktadır.
Gaziantep Barosu Sicil No: 2423 | İletişim: 0532 715 47 05
Yasal Uyarı: Bu makale yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Hak kaybına uğramamak için uzman bir avukattan profesyonel destek almanız tavsiye edilir.
Kaynaklar:
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (Madde 392)
- Yargıtay 3. Hukuk Dairesi Esas: 2025/548, Karar: 2025/3955, Tarih: 10.9.2025
- Yargıtay 3. Hukuk Dairesi Esas: 2024/248, Karar: 2024/1217, Tarih: 25.3.2024
Bir yanıt yazın