Sahte Taahhüt Aramaları ve Kişilerin Huzur ve Sükununu Bozma Suçu
Günümüzde pek çok vatandaş, telefonlarına gelen ve “internet taahhüt süreniz bitmiştir” veya “taahhüdünüz yenilenmezse yüksek fatura ödeyeceksiniz” şeklinde başlayan asılsız aramalarla mağdur edilmektedir. Bu tür aramalar, genellikle yasal bir dayanağı olmayan, kişilerin rızası dışında yapılan ve belirli bir sıklıkla tekrarlanan yanıltıcı faaliyetlerdir. Ceza hukuku perspektifinden bakıldığında, bu durum sadece basit bir pazarlama faaliyeti olarak değerlendirilemez. Süreklilik arz eden bu aramalar, Türk Ceza Kanunu kapsamında doğrudan suç teşkil edebilmektedir.
10 yıllık mesleki tecrübemiz göstermektedir ki, kişilerin rızası olmaksızın, ısrarlı ve rahatsızlık verecek boyutta arama yapılması doğrudan hukuki yaptırımları beraberinde getirir. Halk arasında telefonla taciz olarak adlandırılan bu fiiller, Türk Ceza Kanunu’nun (TCK) 123. maddesinde düzenlenen “Kişilerin Huzur ve Sükununu Bozma” suçunun unsurlarını oluşturur. Bu suçun vücut bulabilmesi için arayan tarafın hukuka aykırı bir amaçla, sırf huzursuzluk yaratmak veya kişiyi rahatsız etmek kastıyla hareket etmesi gerekir.
Bu tür dolandırıcılık veya usulsüz pazarlama odaklı aramaların ceza hukuku boyutunu daha iyi anlamak için şu hukuki kriterlerin incelenmesi gerekir:
- Süreklilik ve Israr Unsuru: Aramaların tek bir seferle sınırlı kalmaması, günün farklı saatlerinde veya ardışık günlerde sistematik olarak tekrarlanması gerekir.
- Mağdurun İradesi: Mağdurun bu aramaları istemediğini açıkça beyan etmesine, numarayı engellemesine rağmen farklı hatlardan aramaların devam etmesi suç kastını netleştirir.
- Hukuka Aykırılık: Kişisel verilerin korunması kanununa aykırı şekilde elde edilen numaraların, yetkisiz şekilde pazarlama veya yanıltma amacıyla kullanılması.
KİŞİLERİN HUZUR VE SÜKUNUNU BOZMA SUÇU yazımızı okumak için
Söz konusu fiili gerçekleştiren şüpheliler hakkında TCK 123 uyarınca 3 aydan 1 yıla kadar hapis cezası istemiyle ceza davası açılmaktadır. Eğer bu aramalar sırasında kişilere sahte kampanyalar satılarak maddi bir menfaat temin edilmişse, fiil artık huzur ve sükunu bozma suçunun ötesine geçer. Bu durumda, nitelikli dolandırıcılık veya bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle dolandırıcılık suçları gündeme gelir ki bu suçun cezası 3 yıldan 10 yıla kadar hapis cezası ve adli para cezası olarak belirlenmiştir.
Türk Ceza Kanunu Madde 123: “Sırf huzur ve sükununu bozmak maksadıyla bir kimseye ısrarla; telefon edilmesi, gürültü yapılması ya da aynı maksatla hukuka aykırı başka bir davranışta bulunulması halinde, mağdurun şikayeti üzerine faile üç aydan bir yıla kadar hapis cezası verilir.”
Vatandaşlarımızın bu tür taciz aramaları karşısında sessiz kalmaması ve yasal haklarını araması, suç şebekelerinin çökertilmesi açısından kritik öneme sahiptir. Gaziantep Barosu bünyesinde ceza avukatı olarak yürüttüğümüz çalışmalarda, bu tür aramaların dijital izlerinin (HTS kayıtlarının) doğru analiz edilmesinin yargılama sürecini doğrudan etkilediğini görmekteyiz.
Ceza Yargılamasının Amacı yazımızı okumak için
Müvekkil Ahmet Bey, telefonuna yaklaşık iki ay boyunca her gün farklı numaralardan gelen “İnternet taahhüt süreniz doldu, onaylamazsanız hattınız kapanacaktır” şeklindeki otomatik ve canlı aramalar nedeniyle ağır stres yaşamıştır. Ahmet Bey’in “Beni bir daha aramayın, taahhüdüm yok” uyarısına ve numaraları engellemesine rağmen, arayan şirket farklı GSM hatları üzerinden taciz boyutundaki aramalarına devam etmiştir.
10 yıllık tecrübemizle yürüttüğümüz hukuki süreç neticesinde, Cumhuriyet Başsavcılığı kanalıyla Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’ndan (BTK) HTS kayıtları (arama trafiği dökümleri) talep edilmiştir. Yapılan incelemede, aramaların tek bir merkezden, sırf mağduru bıktırarak sahte sözleşme onaylatmak amacıyla ısrarla yapıldığı tespit edilmiştir. Mahkeme, sanıkların eyleminin “Kişilerin Huzur ve Sükununu Bozma” suçunu oluşturduğuna hükmederek sanıklar hakkında cezalandırma kararı vermiştir. Ayrıca kişisel verileri hukuka aykırı ele geçiren bu yapı hakkında KVKK kapsamında da idari para cezası uygulanması sağlanmıştır.
Sıkça Sorulan Sorular
1. “Taahhüdünüz bitti” aramalarını nereye şikayet edebilirim?
Bu tür aramaları yapan kişiler hakkında Cumhuriyet Başsavcılıklarına suç duyurusunda bulunabileceğiniz gibi, Ticaret Bakanlığı’nın İleti Yönetim Sistemi (İYS) ve Ticari Elektronik İleti Şikayet Sistemi (TİSS) üzerinden de idari şikayette bulunabilirsiniz. Ayrıca Kişisel Verileri Koruma Kurumu’na (KVKK) başvuru hakkınız mevcuttur.
2. Beni arayan numara gizli veya sahte ise fail bulunabilir mi?
Evet, şikayetiniz üzerine savcılık tarafından başlatılan soruşturmada, GSM operatörleri ve BTK üzerinden HTS kayıtları incelenir. Arayan numara maskelenmiş (sahte numara) olsa dahi, aramanın çıkış yaptığı asıl IP adresi ve hat sahibi tespit edilebilmektedir.
3. Bu suç şikayete tabi midir ve şikayet süresi ne kadardır?
TCK 123 maddesinde düzenlenen kişilerin huzur ve sükununu bozma suçu şikayete tabi bir suçtur. Mağdurun, fiili ve faili öğrendiği tarihten itibaren 6 ay içerisinde şikayet hakkını kullanması gerekir. Bu süre geçtikten sonra yapılan şikayetler dikkate alınmaz.
İletişim Bilgileri:
Avukat Aziz Cihan Kaçıran
Gaziantep Barosu Sicil No: 2423
İletişim: 0532 715 47 05
Yasal Uyarı: Bu makale yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Hak kaybına uğramamak için uzman bir avukattan profesyonel destek almanız tavsiye edilir.
Kaynaklar:
- 5237 Sayılı Türk Ceza Kanunu
- Yargıtay 18. Ceza Dairesi Güncel Emsal Kararları
- 6698 Sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu
Bir yanıt yazın